Mikro İhracat Süreçlerinde Mevzuat Değişikliği

İstanbul Havalimanı Gümrük Müdürlüğü talimatıyla ETGB mikro ihracat süreçlerinde proforma fatura kaldırıldı. Güncel e-Arşiv fatura kuralları ve limitler yazımızda.

Ahmet Karadeniz
Ahmet Karadenizİçerik Yazarı
Güncellendi: 3 dk okuma
Mikro İhracat Süreçlerinde Mevzuat Değişikliği

Başlık: Mikro İhracat Süreçlerinde Mevzuat Değişikliği

Yazı:

Yurt dışına hızlı kargoyla gönderilen ürünlerde proforma fatura dönemi kapandı. İstanbul Havalimanı Gümrük Müdürlüğü talimatı doğrultusunda, ticari amaç taşıyan ya da numune niteliğindeki tüm mikro ihracat çıkışlarında GİB onaylı e-Arşiv Fatura veya e-Fatura aranıyor.

Eski uygulamada firmalar numune ve bedelsiz gönderiler için yalnızca İngilizce proforma fatura düzenleyip çıkış yaparken, yeni kurallarla gümrük idaresi dolaşıma giren her ticari ürün için vergi kaydı aramaya başladı. Şahısların hediyeleri, yurt dışından dönen iadeler ve laboratuvara giden kan numuneleri bu zorunluluğun dışında kalıyor. Bedelsiz numunelere dahi resmî fatura şart.

ETGB Çıkışlarında Fatura ve Beyan Kuralları

Kurallar yalnızca fatura türüyle sınırlı kalmıyor. İstanbul Havalimanı Gümrük Müdürlüğü’nün getirdiği düzenleme, kargonun uçağa yüklenme anına kadar uzanan zinciri kapsıyor.

Etsy ya da kendi internet sitesi üzerinden tasarım ürünleri, el emeği takılar veya giyim eşyası satan bireysel üreticiler de uluslararası ticaretin bir parçası sayılıyor. Gönderilen her paket için vergi kimlik numarasıyla fatura oluşturulması gerekiyor.

Gümrük süreçlerinde doğrudan redde yol açan altı kural uygulanır:

  1. İhracat beyanında tek başına proforma fatura kabul edilmez.
  2. Bedelsiz numuneler için de tutar belirtilerek Maliye onaylı fatura düzenlenir.
  3. Yabancı menşeili ürünlerin gönderiminde ilk ithalata ait fatura ve gümrük beyannamesi kargo operatörüne sunulur.
  4. Fatura üzerindeki ürün tanımı ile kargo beyan listesindeki açıklama harfi harfine uyuşmalıdır.
  5. Geçici tescil (export) numarası alındıktan sonra beyannameye yeni kalem eklenemez.
  6. Elektronik Ticaret Gümrük Beyanı (ETGB) sistemde resmen kapatılmadan kargolar uçağa yüklenemez; uçuş sonrası 24 saat içinde beyanname açma hakkı verilmez.

Fatura ve paket içeriğinde marka patentini ihlal eden ya da taklit ürün şüphesi doğuran kalemler tespit edildiğinde eşyaya el konulur ve ceza uygulanır.

Bir uçak görseli
İhracat süreçlerinizde engellere takılmayın!KolayBi e-Fatura Programı ile ihracattaki engelleri aşın!

Mikro İhracat ve ETGB Kapsamı

Mikro ihracat basitleştirilmiş bir modeldir. Klasik ihracattaki gümrük müşavirliği ve İhracatçılar Birliği kaydı zorunluluğu aranmazken, gümrük beyanını dolaylı temsilci sıfatıyla yetkili hızlı kargo taşıyıcıları elektronik ortamda tamamlar.

Mikro ihracatta iki temel sınır vardır. Bu kurallar 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 225. maddesi ve 4 Seri No.lu Gümrük Genel Tebliği (Posta ve Hızlı Kargo Taşımacılığı) uyarınca belirlenir:

  • Brüt ağırlık en fazla 300 kilogram olmalıdır.
  • Fatura bedeli 15.000 Avro sınırını aşmamalıdır.

Tek bir sınırın aşılması yeterlidir. Paket bu iki sınırdan birini dahi aşarsa standart gümrük beyannamesi (GÇB) açılması gerekir; tamire giden, fuarda sergilenecek olan ya da dahilde işleme rejimine konu eşyalar ise ağırlık sınırının altında kalsa bile ETGB ile gönderilemez.

Mikro İhracat Faturasında Hangi Fatura Türü Kesilir?

Mikro ihracatta faturanın e-Arşiv Fatura olarak düzenlenmesi esastır. GİB sisteminde "İhracat Faturası" senaryosu standart Gümrük Çıkış Beyannamesi (GÇB) numarasıyla eşleştiği için, ETGB ile taşınan gönderilerde bu senaryo kullanılamaz. e-Fatura mükellefi olsanız dahi yurt dışındaki alıcı adına e-Arşiv portalı üzerinden işlem yaparsınız.

KDV oranı %0 girilir. Faturanın KDV bölümünde 3065 sayılı KDV Kanunu'nun 11/1-a maddesi uyarınca "301 - Mal İhracatı" istisna kodu seçilir; belge hem Türkçe hem de gümrük memurlarının ve alıcı ülkenin anlayacağı dilde düzenlenmeli ya da yanına yabancı dilde ticari nüshası (commercial invoice) eklenmelidir. Yurt dışına e-Fatura kesme süreçleri üzerinden faturanın yasal biçimini doğru kurabilirsiniz.

Faturada Bulunması Zorunlu Bilgiler

Gümrük muayenesinde paketin beklemesini önlemek için faturada şu bilgilerin eksiksiz yer alması şarttır:

  • Göndericinin unvanı, açık adresi, vergi dairesi ve vergi kimlik numarası
  • Alıcının adı, unvanı, teslimat adresi ve bulunduğu ülke
  • Düzenleme tarihi ve fatura numarası
  • Ürünün menşei (örneğin "Made in Türkiye")
  • Eşyanın 12 haneli Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu (GTİP) kodu
  • Ürünün cinsi, adedi, birim fiyatı ve döviz cinsi
  • KDV istisna kodu (301)
  • Varsa navlun ve sigorta bedelleri

GTİP kodu faturada mutlaka bulunmalıdır. Vergi dairesinden KDV iadesi talep ederken beyanname listesiyle faturayı bu kod üzerinden eşleştirirsiniz.

KolayBi ile e-İhracat Faturası Hazırlama

Gümrüğe sevk edilecek kargolar için KolayBi e-İhracat Programı üzerinden faturanızı oluştururken Satış Yönetimi > Fatura Oluştur adımına girip cari hesap alanına yurt dışındaki müşterinin bilgilerini yazar ve para birimini seçersiniz. Ürün satırında GTİP kodunu ve KDV muafiyet sebebini belirlersiniz. İstisna kodunu sistem otomatik getirir. Taşıma türünü ve teslim şeklini ekleyip onayladığınızda e-Arşiv faturanız GİB onayına iletilir.

Evrakları kargo tesliminden önce hazırlayın. Faturayı oluşturduktan sonra PDF çıktısını ve taşıyıcı firmanın doldurmanızı istediği ihracat bilgi formunu hazır bulundurmanız gerekir; fatura üzerindeki bedel ile kargo paketinin üzerindeki beyan tutarı birbiriyle tutarlı olduğunda ürünleriniz gümrükte durdurulmadan uçağa sevk edilir.

Sıkça sorulan sorular

01Numune ürün gönderirken de e-Arşiv Fatura kesmek zorunlu mu?
Evet. İstanbul Havalimanı Gümrük Müdürlüğü talimatı uyarınca bedelsiz numuneler için tek başına proforma fatura kabul edilmez; sembolik de olsa tutar belirtilerek Maliye onaylı e-Arşiv Fatura düzenlenmesi gerekir.
02Mikro ihracatta proforma fatura hangi durumlarda geçerlidir?
Yalnızca şahısların gönderdiği hediyelik eşyalar, yurt dışından gelen ürünlerin iadeleri ve analiz amacıyla laboratuvara iletilen kan örnekleri proforma fatura ile çıkış yapabilir.
03Mikro ihracat faturasında KDV oranı ne olmalıdır?
Mikro ihracat kapsamındaki ürünler yurt dışına çıktığı için KDV Kanunu'nun 11/1-a maddesi gereğince KDV oranı %0 olarak hesaplanır ve faturada "301 - Mal İhracatı" istisna kodu seçilir.
04ETGB ile gönderilen ürün için standart e-Fatura ihracat senaryosu neden kullanılmaz?
Standart ihracat e-Faturası Gümrük Çıkış Beyannamesi (GÇB) ile eşleşecek şekilde Gümrük ve Ticaret Bakanlığı posta kutusuna iletilir. ETGB ile yapılan mikro ihracatta GÇB açılmadığı için fatura doğrudan yabancı alıcı adına e-Arşiv Fatura olarak kesilir.

Yanıt almak istediğiniz diğer sorularınız için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Ahmet Karadeniz
YazarAhmet Karadeniz

Ahmet Karadeniz, KolayBi Blog için i̇çerik yazarı olarak işletmelere yönelik rehberler yazıyor.

İlgili yazılar

e-Fatura kategorisinden diğer rehberler.

Tüm Yazılar

İşinizi KolayBi’yle kolaylaştırın

40.000'den fazla KOBİ'nin yaptığı gibi ön muhasebenizi ve e-Faturanızı tek ekrandan yönetin. 14 gün boyunca tüm özellikleri ücretsiz deneyin.

14 Gün Ücretsiz Deneyin
Kredi kartı istenmez, deneme sonunda otomatik ödeme alınmaz.