Katma Değer Vergisi Nedir? KDV İadesi Nasıl Alınır?

Öncelikle KDV(Katma Değer Vergisi), ülkemizde mal veya hizmet alımları sırasında mal veya hizmeti teslim alanın teslim edene ödediği vergidir

İçerik Üreticisi
Pelin Çaltılıoğlu
Tahmini Okuma Süresi
{Reading Time}
 dakika

KDV(Katma Değer Vergisi), ülkemizde mal veya hizmet alımları sırasında mal veya hizmeti teslim alanın teslim edene ödediği tüketim vergisidir. Katma Değer Vergisi’nin içinde barındırdığı indirim mekanizması ve mahsubun, satış yapılan son tüketicinin dışında kalan kişilerin üzerinde verginin kalmamasını KDV iadesi sağlar. KDV’nin yüklendiği taraf, hizmet ya da malı satın alan son tüketicidir. KDV iadesi bazı durumlarda geçerli değildir çünkü bazı faaliyet türlerinin satışında KDV uygulanmaz veya çok düşük bir oranda uygulanır. Bu durumda satıcılar, kendinden önceki aşamada meydana gelen alım-satım işleminde KDV’yi yansıtmamaktadır. Böylece vergi, satıcıların üzerinde kalır. Diğer yandan, alıcılar bazı durumlarda yasal yükümlülükler nedeniyle KDV’nin bir bölümünü ödemek zorunda değildir. Bu durumda verginin vergi dairesine yatırılması gerekir. İşte, bu gibi durumlarda KDV iadesi gerçekleştirilir.

KDV iadesinin, ticari olayın meydana geldiği yılın sonuna kadar kullanılabilmesi için yasa değişikliği yapılmış ve 01.01.2019 tarihi itibariyle yürürlüğe girmiştir.  

KDV İadesi Hangi Durumlarda Gerçekleşir?

KDV iadesi her sektörü kapsamaz. KDV iadesinden yaralanabilecek işlemlerin bazıları şunlardır;

Kimler KDV İadesi Alır?

Mal veya hizmet ihracatı yapan kurum ve kişiler, KDV iadesi alabilir. Mal veya hizmetlerin yurt dışı için satışı, kanuna uygun bir şekilde gerçekleştirilerek KDV alabilmeleri sağlanır. Maliye Bakanlığı, bazı özel durumlarda vergi alacaklarını garanti altına almak için vergi mükelleflerine KDV kesintisi yapma hakkı vermiştir. Bu kişi ya da kurumlar, yapılan kesintinin miktarını, tüm gerekli dosya ve evrakları tamamlamaları halinde vergi dairesi üzerinden KDV iadesi talebinde bulunabilir.

KDV İadesi Ne Zaman Talep Edilir?

KDV iadesinin, ticari olayın gerçekleştiği yılın sonuna kadar kullanılabilme hakkı vardır. 01.01.2019 yılı itibariyle yürürlüğe giren yasaya göre, bu tarihten sonra oluşan işlemlerde tam istisnadan kaynaklanacak KDV iade alacakları, bu istisna durumunun gerçekleştiği yılı izleyen yılbaşı itibariyle 2 yıl süresince iade talep dilekçesi verilerek gereklik işi ya da kurumlarca talep edilmelidir. Bu süre içinde KDV iade talebi gerçekleştirilmezse zaman aşımı söz konusu olur.  

KDV iadetalebi, internet üzerinden yapılacaksa İnternet Vergi Dairesi üzerinden kullanıcı kodu ve şifre girişiyle bu mümkündür. Sisteme giriş yapıldığında işlem seçenekleri arasında KDV iade talebi listelerini gönderme işlemi de bulunur. 

KDV İadesi Nasıl Hesaplanır?

KDV iadesini bir örnekle açıklayacak olursak; bir işletme, sunduğu hizmet ya da ürettiği mal satın aldığı bir hammaddeye %18 KDV ödüyor fakat sattığı ürün ya da hizmeti %1 KDV ile satıyorsa, başlangıçtaki KDV miktarını son tüketiciden alamıyor demektir. Böyle bir durumda, ödemiş olduğu KDV’nin iadesini talep edebilir.

KDV İadesi İçin Gerekli Evraklar Nelerdir?

KDV iadesi işlemlerikapsamında, her bir iade talebi için farklı belgeler talep edilir.3065 sayılı kanunun öngördüğü iade talebi belgeleri aşağıdaki gibidir:

11. maddeye göre iade talebi evrakları;

13. maddeye göre iade talebi evrakları;

29. maddeye göre iade talebi evrakları;

KDV İadesi İndirimi Nedir?

KDV Kanunu’nun 11, 13, 14 ve 15.maddeleri uyarınca vergiden istisna edilmiş bulunan işlemlerle ilgili fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen Katma Değer Vergisi, mükellefin vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden indirilir. Vergiye tabi işlemlerin mevcut olmaması veya hesaplanan verginin indirilecek vergiden az olması hallerinde indirilemeyen KDV, Maliye Bakanlığınca tespit edilecek esaslara göre iade olunur. Bakanlar Kurulunca vergi nispeti indirilen teslim ve hizmetlerle ilgili olup yılı içerisinde indirilemeyen ve tutarı Bakanlar Kurulunca tespit edilecek sınırı aşan verginin iade edilmesi gerekir. %1 ve %8 orana tabi mal ve hizmet satan işletmeler, indirimli orana tabi teslimleri nedeniyle KDV iadesi alabilirler.

Konut Tesliminde KDV İadesi Nasıl Gerçekleşir?

Katma Değer Kanunun 1.maddesi kapsamına giren ve net alanı 150 m2’ye kadar olan konut teslimlerinde, KDV oranı (% 1) olarak uygulanır. 150 m2'yi aşan konutların tesliminde ise genel vergi oranı uygulanır. Bu vergi oranı, CB Kararıyla 31/12/2019 tarihine kadar % 8’dir. %1 KDV li konut satışlarından dolayı yüklenilen ve indirim yolu ile giderilemeyen KDV’nin iadesi talep edilmektedir.

İndirimli orana tabi konutlara ait KDV iadelerinde idarenin inşaat maliyeti hakkındaki eksiklik yazıları ve çözüm önerilerine https://istanbulymmo.org.tr/Data/PlatformYazi/2019_09eylul/201909-2.pdf linkinden ulaşabilirsiniz.

Pelin Çaltılıoğlu
KolayBi' Product Marketing